داروهای انسانی • Acetaminophen
مسمومیت با استامینوفن (پاراستامول)
اگر خوراکی یا مادهٔ مشکوک خورده است
در بلع مادهٔ سمی یا چوب بلال، منتظر بروز علامت نمانید؛ فوراً با دامپزشک تماس بگیرید.
انجام دهید
- با کلینیک تماس بگیرید و برای انتقال ایمن آماده شوید.
- زمان شروع، مقدار احتمالی، وزن حیوان و نام ماده یا دارو را یادداشت کنید.
- بستهبندی یا عکس ماده را همراه ببرید؛ فیلمبرداری نباید انتقال را عقب بیندازد.
انجام ندهید
- خودسرانه استفراغ ایجاد نکنید؛ نمک، آباکسیژنه، زغال یا داروی انسانی ندهید.
- به حیوان بیهوش، در حال تشنج یا دچار مشکل تنفسی آب یا غذا به زور ندهید.
- برای دیدن اینکه «خودش خوب میشود» صبر نکنید.
منبع: کمکهای اولیهٔ AVMA · یافتن کلینیک · بانک سموم

پاسخ کوتاه
استامینوفن (پاراستامول) چقدر خطرناک است؟
گربه آنزیم لازم برای دفع آن را ندارد؛ بخشی از یک قرص میتواند گلبولهای قرمز را از کار بیندازد. در سگ عمدتاً آسیب کبدی ایجاد میکند.
نکات کلیدی:
- مادهٔ مؤثر: استامینوفن
- کجا پیدا میشود: قرص استامینوفن، سرماخوردگی بزرگسالان، کدئیندار
- شروع علائم: ۱ تا ۴ ساعت.
اقدام فوری
- فوراً با دامپزشک یا کلینیک شبانهروزی تماس بگیرید و بستهبندی محصول را همراه ببرید.
- حیوان را گرم و آرام نگه دارید.
آنچه نباید کرد
- دادن شیر یا روغن
- صبر کردن برای بروز علامت
پیش از تماس با دامپزشک اینها را آماده کنید
- گونه، سن و وزن تقریبی حیوان
- نام دقیق محصول و بستهبندی یا عکس برچسب
- حداکثر مقداری که ممکن است خورده یا لمس کرده باشد
- ساعت تقریبی تماس یا خوردن
- علائمی که تا الان دیدهاید
- بیماریها و داروهای فعلی حیوان
علائم
- لثهٔ قهوهای یا آبی
- تورم صورت و پنجهها در گربه
- تنفس سریع و سختی تنفس
- زردی و استفراغ
زمان شروع: ۱ تا ۴ ساعت.
درمان در کلینیک
پادزهر استیلسیستئین (NAC)، اکسیژن، گاهی تزریق خون و حمایت کبدی.
تصمیم درمانی فقط با دامپزشک است؛ این توضیح برای آمادگی شماست.
پیشگیری
- هرگز به گربه استامینوفن ندهید
- داروهای کودک (شربت) را هم دور نگه دارید
پرسشهای متداول
آیا استامینوفن (پاراستامول) برای گربه، سگ، جوندگان کوچک خطرناک است؟
بله؛ درجهٔ خطر «کشنده». گربه آنزیم لازم برای دفع آن را ندارد؛ بخشی از یک قرص میتواند گلبولهای قرمز را از کار بیندازد. در سگ عمدتاً آسیب کبدی ایجاد میکند.
علائم مسمومیت با استامینوفن (پاراستامول) کی ظاهر میشود؟
۱ تا ۴ ساعت.
اگر حیوانم استامینوفن (پاراستامول) خورد چه کنم؟
فوراً با دامپزشک یا کلینیک شبانهروزی تماس بگیرید و بستهبندی محصول را همراه ببرید. حیوان را گرم و آرام نگه دارید. از این کارها پرهیز کنید: دادن شیر یا روغن؛ صبر کردن برای بروز علامت.
دامپزشک برای مسمومیت با استامینوفن (پاراستامول) چه میکند؟
پادزهر استیلسیستئین (NAC)، اکسیژن، گاهی تزریق خون و حمایت کبدی.
چطور از تماس دوباره با استامینوفن (پاراستامول) جلوگیری کنم؟
هرگز به گربه استامینوفن ندهید؛ داروهای کودک (شربت) را هم دور نگه دارید.
موارد مشابه در داروهای انسانی
منابع
منابع اختصاصی این ماده
- Pet Poison Helpline — Acetaminophen
منابع عمومی سمشناسی
- ASPCA Animal Poison Control — Poisonous household products
- Pet Poison Helpline — Poisons library
- Merck Veterinary Manual — Toxicology
- VCA Animal Hospitals — Pet poisoning articles